Dobrodošli, Gost. Molim vas prijavite se ili se registrujte.
Da niste izgubili svoj aktivacioni e-mail?
Oreska - Užice
Prijavite se sa korisničkim imenom, lozinkom i dužinom sesije
 
ARHIVA
   Početna   Pomoć Pravila Pretraga Kalendar Gallery Contact Prijavljivanje Registracija  
IZBORI: NAJFORUMAŠ I NAJFORUMAŠICA GODINE
AKCIJA: SVI UŽIČANI NA JEDNOM MESTU!
Za užičke nekomercijalne organizacije i ustanove besplatno...
Stranice: [1]
  Štampaj  
This topic has not yet been rated!
You have not rated this topic. Select a rating:
Autor Tema: Besplatna knjiga - Operativni sistemi: UNIX i Linux  (Pročitano 1722 puta)
Pedja
provereni korisnici
stara kajla
*****
Pol: Muškarac
Ime i prezime:
Peđa Supurović
Mesto: Užice
Lokacija: Crna dama
Država: Srbija
FaceBook: ima
Blog: ima
Horoskop: Strelac
Poruke: 12963



WWW
« poslato: 06.03.2009. 16:49:15 »



B. Đorđević, D. Pleskonjić, N. Maček: “Operativni sistemi: UNIX i Linux”, Viša elektrotehnička škola, Beograd, 2004., ISBN 86-85081-03-3

Ova knjiga od 423 strane je na srpskomjeziku i pokriva prilično detalje na temu korišćenja i administracije operativnig sistema Unix i Linux. Namenjena je naprednijim korisnicima.

Sadržaj knjige:
 

Uvod u UNIX i Linux operativne sisteme  

 

Istorijat UNIX operativnog sistema

Vrste UNIX sistema

Linux operativni sistem

GNU/Linux i Open Source Software

Linux distribucije

Opšti pregled Linux sistema

Linux kernel

Struktura Linux sistema

Modularni kernel

Značajni delovi kernela

Upravljanje procesima

Procesi i niti

Dodeljivanje procesora procesima

Komunikacija između procesa

Upravljanje memorijom

Izvršavanje korisničkih programa

Ulazno - izlazni sistem

Sistemi datoteka i aktivno UNIX stablo

Mrežne strukture

Osnovni servisi Linux sistema

init

Prijavljivanje sa terminala

syslog

Periodično izvršavanje komandi

Grafički korisnički interfejs

Mrežni rad

Prijavljivanje sa mreže

Deljenje datoteka i mrežni sistemi datoteka

Elektronska pošta

Štampanje

Blok uređaji i administracija sistema datoteka

 

Blok uređaji

Hard diskovi

Fizičke osobine i geometrija diskova

IDE i SCSI diskovi. Specijalne datoteke koje predstavljaju uređaje.

RAID (redundantni niz jeftinih diskova)

Flopi diskovi

Formatiranje magnetnih medijuma

Formatiranje disketa

CD-ROM uređaji

Magnetne trake

Podela diskova na particije

Boot sektori, particione tabele i tipovi particija

Master Boot Record, boot sektori i particione tabele

Extended i logičke particije

Tipovi particija

Podela diska na particije

fdisk

cfdisk

Specijalne datoteke i particije diska

Sistemi datoteka

UNIX sistemi datoteka

Dodeljivanje prostora datotekama

Rupe u datotekama

Konvencija o imenima objekata sistema datoteka

Tipovi sistema datoteka

Sistemi datoteka sa dnevnikom transakcija (Journaling)

Ext3 sistem datoteka i režimi vođenja dnevnika transakcija

Reiser FS

XFS

JFS

Koji sistem datoteka treba koristiti ?

Kreiranje sistema datoteka

Parametri UNIX sistema datoteka

Aktiviranje i deaktiviranje sistema datoteka

Montiranje sistema datoteka na aktivno UNIX stablo

root i user sistemi datoteka

/etc/fstab i auto-mount

Pregled aktiviranih sistema datoteka

Deaktiviranje sistema datoteka

Dozvole za aktiviranje sistema datoteka

Provera i oporavak sistema datoteka

Logički defekti i provera integriteta sistema datoteka

lost+found direktorijum

Fizički defekti i provera ispravnosti površine diska

Defragmentacija

Ostali programi za rad sa sistemima datoteka

Rad sa diskovima bez sistema datoteka

Komanda dd (disk-to-disk copy)

Virtuelna memorija (swap)

Aktivno UNIX stablo

root sistem datoteka

/etc direktorijum

/usr sistem datoteka

/var sistem datoteka

/proc sistem datoteka

Korisnici i grupe

 

Korisnički nalozi

Kreiranje korisničkih naloga

/etc/passwd

/etc/shadow

Članstvo u grupama

Dodela identifikatora korisnicima i grupama (UID i GID)

Inicijalno okruženje - etc/skel direktorijum

Kreiranje korisničkih naloga bez upotrebe pomoćnih programa

Promena parametara korisničkih naloga

Privremena zabrana prijavljivanja na sistem

Uklanjanje korisnika

Identifikacija korisnika

Privremeno prijavljivanje na sistem pod drugim imenom

Stvarni i efektivni identifikatori korisnika (RUID i EUID)

Kontrola pristupa na nivou sistema datoteka

 

Vlasnički odnosi i prava pristupa

Prava pristupa u sistemu datoteka

Kategorije pristupnih prava

Problem unije vlasničkih kategorija

Značenje prava pristupa za datoteke i direktorijume

Određivanje pristupa za datoteke i direktorijume

Podrazumevana prava pristupa (umask)

Promena vlasništva i pristupnih prava

Promena pristupnih prava

Simbolički režim

Oktalni režim

Promena vlasničkih odnosa

Promena vlasnika

Primarne i sekundarne grupe

Promena grupe kojoj objekat pripada

Specijalni atributi datoteka i direktorijuma

setuid (SUID) i setgid (SGID)

Sticky bit (t)

Specijalni atributi datoteka na ext2/ext3 sistemu datoteka

Disk kvote

Administracija kvota na Linux sistemu

Preduslovi za postavljanje kvota

Postavljanje kvota

Datoteke quota.user i quota.group

Dodeljivanje kvote korisniku

Dodeljivanje kvote grupama

Dodeljivanje jednakih kvota većem broju korisnika

Ostali alati za rad sa kvotama

Rad sa datotekama iz komandne linije

 

Komandni interpreter (shell)

Funkcije komandnog interpretera

Interpretacija komandne linije

Inicijalizacija programa

Redirekcija ulaza i izlaza

Povezivanje komandi u pipeline

Zamena imena datoteka

Rukovanje promenljivim i kontrola okruženja

Shell programiranje

Dodatne mogućnosti Bourne-again shella

Korišćenje kontrolinih karaktera

Alternativno ime komande (alias)

Ponavljanje komandne linije (history)

Modifikacija komandne linije

Kompletiranje imena datoteka

Shell promenljive i prilagođeni prompt

Lokalne promenljive

Promenljive okruženja

Prilagođavanje odziva (prompt) komandnog interpretera

Inicijalizacione datoteke komandnog interpretera

Korisničke inicijalizacione datoteke

Poređenje poznatih komandnih interpretera

Bourne shell (sh)

C shell (csh)

Bourne-again shell (bash)

Korn shell (ksh)

Osnovne komande za rad sa datotekama

Dobijanje pomoći

Lokatori komandi

Prikazivanje informacija o sistemu

Određivanje tipa datoteke

Tipovi datoteka

Upotreba komande file

Komanda strings

Kopiranje, pomeranje i brisanje datoteka

Kopiranje datoteka i direktorijuma

Kopiranje jedne datoteke

Kopiranje grupe datoteka iz istog direktorijuma

Rekurzivno kopiranje direktorijumskog stabla

Relacioni odnosi originala i kopije

Potrebni i dovoljni uslovi za kopiranje datoteke

Opcije komande cp

Primeri korišćenja komande cp

Pomeranje datoteka i direktorijuma

Promena imena i/ili pomeranje jedne datoteke

Pomeranje grupe datoteka iz istog direktorijuma

Potrebni i dovoljni uslovi za promenu imena datoteke

Potrebni i dovoljni uslovi za pomeranje datoteke

Opcije komande mv

Brisanje datoteka

Brisanje jedne datoteke

Brisanje grupe datoteka iz istog direktorijuma

Rekurzivno brisanje direktorijumskog stabla

Potrebni i dovoljni uslovi za brisanje datoteke

Opcije komande rm

Linkovi

Hard linkovi

Kreiranje hard linkova

Osobine hard linkova

Primer kreiranja i upotrebe hard linkova

Simbolički linkovi

Kreiranje simboličkih linkova

Osobine simboličkih linkova

Primer kreiranja i upotrebe simboličkih linkova

Upotreba opcije -d komande cp (no-dereference)

Rad sa direktorijumima

Kretanje po direktorijumskom stablu

Prikazivanje sadržaja direktorijuma

Kreiranje direktorijuma

Brisanje direktorijuma

Kopiranje direktorijuma

Pretraživanje direktorijuma

Kriterijumi pretrage

Akcioni izrazi

Kvalifikatori pretrage

Složeni kriterijumi pretrage

Rad sa tekstualnim datotekama

Pregledanje sadržaja tekstualne datoteke

cat

more

less

Prikazivanje početka i kraja datoteke (komande head i tail)

Brojanje karaktera, reči i linija

Upoređivanje sadržaja datoteka

Komanda cmp

Komanda diff

Uređivanje sadržaja datoteka

Uređivanje sadržaja datoteka po određenom kriterijumu (sort)

Priprema tekstualnih datoteka za štampu (pr)

Podela tekstualnih datoteka (split)

Uklanjanje duplikata linija iz datoteke (uniq)

Traženje teksta u datoteci

Regularni izrazi (regular expressions)

Jednostavan oblik komande grep

Specijalni karakteri

Zamena jednog karaktera

Ponavljanje karaktera

Ponavljanje regularnih izraza

Upoređivanje početka i kraja linije teksta

Primer složenog regularnog izraza

Komanda grep

Komanda egrep

Komanda fgrep

Editori teksta vi, joe i jed

vi editor

Režimi rada vi editora

Otvaranje datoteka vi editorom

Interaktivne komande u vi editoru

Alternativni editori teksta

Kreiranje malih tekstualnih datoteka komandom cat

joe (Joe's Own Editor)

jed

Midnight Commander

Twin-panel interfejs

Rad u programu Midnight Commander

Shell programiranje

 

Osnovi shell programiranja

Komentari

Pokretanje shell programa

Pronalaženje komandnog interpretera

Promenljive u Linux operativnom sistemu

Važnije sistemske promenljive

Definisanje korisničkih promenljivih

Prikazivanje i korišćenje vrednosti UDV promenljivih

Komande specifične za shell programiranje

echo

Navodnici

Komanda expr i shell aritmetika

read

sed (stream editor)

awk

grep

wc (word count)

sort

bc (basic calculator)

tput

Komande, argumenti i izlazni status

Zašto se zahtevaju komandni argumenti ?

Shell program i komandni argumenti

Izlazni status komande

Grupisanje komandi

( list )

{ list; }

Parametri komandnog interpretera (Shell Parameters)

Pozicioni parametri (positional parameters)

Specijalni parametri (special parameters)

Redirekcija i pipe mehanizam

Redirekcija ulaza i izlaza

Pipe mehanizam

Shell proširenja (Shell Expansions)

Proširenje preko zagrada (Brace Expansion)

Tilda proširenje (Tilde Expansion)

Parametarsko proširenje (Shell Parameter Expansion)

Komandna zamena (Command Substitution)

Aritmetičko proširenje (Arithmetic Expansion)

Proširenje imena datoteka (Filename Expansion)

Pronalaženje uzorka (Pattern Matching)

Konstrukcije u shell programiranju

Uslovne konstrukcije

Uslovna konstrukcija if

if-then-fi

Provera uslova i test naredba

Provera tačnosti izraza komandom test

if-then-else-fi

if-then-elif-else-fi

Uslovna konstrukcija case

Petlje

while petlja

until petlja

for petlja

Naredba select

Funkcije

Lokalne promenljive

Primeri složenijih shell programa

Backup home direktorijuma

Promena imena grupe datoteka

Mrežno okruženje

 

Uvod u mreže i TCP/IP

Mrežni uređaji

TCP/IP skup protokola

IP adresiranje

Rutiranje

Broj porta

Razrešavanje imena računara

Mrežni servisi

Konfigurisanje Linux mrežnog okruženja

Konfiguracione datoteke

/etc/hostname

/etc/hosts

/etc/hosts.allow i /etc/hosts.deny

/etc/networks

/etc/network/interfaces

/etc/protocols

/etc/services

/etc/resolve.conf

/etc/nssswitch.conf - konfigurisanje metoda

Programi za TCP/IP administraciju

/sbin/ifdown i /sbin/ifup

ifconfig

netstat

arp

ping

route

traceroute

nslookup

Mrežni servisi i wrapper programi

inetd

xinetd

xinetd i kontrola pristupa

xinetd - vezivanje servisa za IP adresu i redirekcija

xinetd i upravljanje resursima

Linux kao mrežni server

Mrežni sistem datoteka (NFS)

NFS server

Aktiviranje NFS sistema datoteka na klijentima

Statistički izveštaj o korišćenju NFS servera

Centralizovana autentifikacija (NIS)

Komponente NIS sistema

Sistemske datoteke koje ulaze u sastav NIS baze

Apache web server

Instalacija

Potrebne privilegije

Pokretanje i zaustavljanje web servera - apachectl skript

Komunikacija sa httpd procesom

Konfigurisanje Apache web servera

Postavljanje web sajta

Mere zaštite

chroot-jail

Praćenje rada i održavanje servera

Štampači

 

Proces štampanja

Komponente UNIX okruženja za štampu

Štampač

Red za štampač

Server za štampu

Common UNIX Printing System (CUPSTM)

Korišćenje CUPS sistema za štampu

Štampanje i administracija reda za štampu

Slanje zahteva na štampu

Provera statusa štampača

Brisanje poslova iz reda

Direktno štampanje

Podešavanje karakteristika štampača i dokumenata

Opšte karakteristike

Štampanje naslovne stranice (banner page)

Opšte karakteristike dokumenata

Karakteristike tekstualnih dokumenata

Karakteristike grafičkih dokumenata

Slanje dokumenta na štampu bez filtriranja

Podrazumevana podešavanja štampača

Instance štampača

Administracija CUPS sistema za štampu

Instaliranje CUPS sistema

Upravljanje štampačima

Instalacija prvog štampača

Dodavanje novih i modifikacija instaliranih štampača

Brisanje štampača

Postavljanje primarnog štampača

Pokretanje i zaustavljanje štampača

Prihvatanje i odbijanje poslova štampanja

Podešavanje kvota na štampaču

Kontrola pristupa štampaču

Klase štampača

Upravljanje klasama štampača

Implicitne klase

Konfigurisanje klijenata

Automatsko konfigurisanje klijenata

CUPS konfiguracione datoteke

Štampanje sa ostalih sistema

Podrška za LPD klijente

Štampanje na LPD serverima

CUPS i Windows

Arhiviranje i backup

 

Strategije kreiranja rezervnih kopija podataka

Arhive

Poređenje arhiva i sistema datoteka

Backup

Prosta šema

Višeslojna kopija

Koje podatke treba uvrstiti u backup ?

Komprimovane kopije podataka

Linux programi za backup i arhiviranje

tar (tape archiver)

Sintaksa i argumenti komande tar

Kreiranje arhive

Listanje sadržaja arhive i ekstrakcija datoteka

Primeri korišćenja tar komande

Arhiviranje i kompresija

compress

gzip (GNU ZIP)

Primer sprege tar arhivera sa gzip i compress programima

cpio (copy in and out)

Režimi rada i sintaksa cpio komande

Opcioni argumenti

Specificiranje formata arhive

Kako se koristi cpio

Korišćenje pipe mehanizma - cpio u sprezi sa komandama ls i find

Primeri korićenja komande cpio

dump i restore

Restauracija čitavog sistema datoteka iz arhive

Administracija procesa

 

Osnovne tehnike upravljanja procesima

Kreiranje procesa i izvršenje programa

Dobijanje informacija o procesima

Prikazivanje procesa (komanda ps)

Određivanje vremena potrebnog za izvršenje procesa (komanda time)

Slanje signala i uništenje procesa

Signali

Uništenje procesa

Komanda kill

Koji signal treba poslati procesu ?

Odjavljivanje sa sistema i procesi koji se izvršavaju u pozadini

Poslovi i prioriteti

Procesi koji se izvršavaju u pozadini i prioriteti

Procesi koji se izvršavaju u prvom planu (foreground)

Procesi koji se izvršavaju u pozadini (background)

Prioriteti procesa

Nice vrednost i prioriteti procesa

Pokretanje procesa sa sniženim prioritetom

Promena prioriteta procesa komandom renice

Grupe procesa i kontrola poslova

Komanda jobs

Premeštanje poslova u prvi plan (komanda fg)

Suspendovanje procesne grupe

Premeštanje poslova u pozadinu (komanda bg)

Komanda wait i čekanje izvršenja poslova

Primer korišćenja kontrole poslova

Zakazivanje i periodično izvršavanje komandi

Komanda at

Periodično izvršavanje komandi

cron daemon

Podizanje i zaustavljanje sistema

 

Podizanje sistema (boot)

init

Nivoi izvršenja (runlevels)

Konfiguraciona datoteka /etc/inittab i init-getty relacija

Komanda init

Inicijalizacione rc datoteke

Prijavljivanje na sistem

Prijavljivanje na sistem preko mreže

Funkcija procesa login

Zaustavljanje sistema

Komanda shutdown

Kontrola pristupa rutinama za zaustavljanje sistema

Instalacija softverskih paketa

 

Standardni formati paketa

Osobine standardnih formata paketa

tarball (tgz, tar.gz)

RPM

deb

Rad sa paket menadžerima

RPM (Red Hat Package Manager)

Instaliranje RPM paketa

Uklanjanje paketa iz sistema

Nadogradnja (upgrade) paketa

deb (The Debian package management system)

apt-get

Aptitude

dpkg

dselect

tasksel

Konfigurisanje jezgra Linux sistema

 

Rad sa modulima

Programski moduli jezgra

Komande za rad sa modulima

Koji se problemi ne mogu rešiti modulima?

Prevođenje kernela

Terminologija prevođenja

Priprema za izradu novog jezgra

Pronalaženje novih verzija kernela

Snimanje starog kernela

Izrada novog jezgra

Podešavanje novog jezgra

Pokretanje okruženja komandne linije

Pokretanje okruženja sa menijima

Prevođenje i testiranje novog jezgra

Sigurnost i zaštita UNIX i Linux sistema

 

Pregled zaštite UNIX i Linux sistema

Standardni mehanizmi zaštite

Metode napada

Zaštitne polise

Standardni mehanizmi zaštite pod UNIX/Linux sistemom

Programi za analizu sigurnosti sistema

Opšta sigurnost Linux sistema

Sigurnost na nivou BIOS-a

Prevođenje monolitnog kernela

Privremeno isključivanje servera sa mreže

LILO i datoteka /etc/lilo.conf

Korisničke lozinke

root korisnički nalog

Promenljiva TMOUT

Datoteka /etc/securetty

Sistemski korisnički nalozi

Jednokorisnički režim rada

Zabrana korišćenja Ctrl-Alt-Del

Datoteka /etc/fstab

Uklanjanje nepotrebnog softvera

Automatsko brisanje .bash_history datoteke

Sigurnost skriptova u /etc/init.d direktorijumu

SUID bit

Datoteka /etc/services

Datoteka /etc/exports

Datoteke bez vlasnika

Datoteke .rhosts

PAM (Pluggable Authentication Modules)

GNU Privacy Guard (GnuPG)

Uvod u tehnologiju šifrovanja

Simetrični algoritmi i algoritmi sa javnim ključem

Digitalni potpis

Instaliranje GnuPG paketa

Administracija GnuPG - rad sa ključevima

Kreiranje para ključeva

Izvoz ključeva

Uvoz ključeva

Označavanje ključeva

Provera potpisa

Šifrovanje i dešifrovanje

Linux kao mrežna barijera

Metode zaštite mrežnim barijerama

Filtriranje paketa

Prevođenje mrežnih adresa

Dvonivovska zaštita

iptables

Filtriranje paketa

NAT tabela

Mangle tabela

Put paketa kroz iptables

Administracija iptables mrežne barijere

Pregled značajnijih Linux komandi

 

GNU opšta javna licenca

GNU Opšta javna licenca

Kako da primenite ove odredbe na vaše nove programe

Laboratorijske vežbe

 

Literatura





Knjigu možete besplatno repuzeti sa: http://www.conwex.info/draganp/os-unix-i-linux.pdf


Sačuvana

Stranice: [1]
  Štampaj  
 
Prebaci se na:  


Pokreće MySQL Pokreće PHP Powered by SMF 1.1 RC3 | SMF © 2001-2006, Lewis Media | Imprint Ispravan XHTML 1.0! Ispravan CSS!
Stranica je napravljena za 0.187 sekundi sa 37 upita. (Pretty URLs adds 0.005s, 2q)